Przebieg i ocenianie DTZ B1 „Über mich”

Część 1 ustnego egzaminu Deutsch-Test für Zuwanderer (DTZ) nazywa się „Über sich sprechen“. Otrzymujesz kartkę z 6 punktami: Name, Geburtsort, Wohnort, Arbeit/Beruf, Familie, Sprachen. Przedstawiasz się na podstawie tych punktów. To jest część 1A. Następnie egzaminator lub egzaminatorka zadaje jedno lub kilka pytań. Odpowiadasz na nie. To jest część 1B. Na jedną osobę przewidziane są około 2 minuty. Przy dwóch uczestnikach część 1 trwa więc około 4 minut.

Cała część egzaminu Mówienie jest warta 100 punktów: 50 punktów za treść (wszystkie pięć zadań: 1A, 1B, 2A, 2B i 3) oraz 50 punktów za język podczas całej rozmowy. Za treść w części 1 można otrzymać maksymalnie 10 punktów: 5 punktów za przedstawienie się (1A) i 5 punktów za odpowiedzi (1B). Egzaminatorzy nie oceniają języka (wymowy, płynności, poprawności, słownictwa) osobno za część 1. Oceniają język jeden raz za całą rozmowę od części 1 do części 3. Oznacza to, że sposób, w jaki mówisz w części 1, również ma znaczenie. Część 1 jest więc momentem, w którym egzaminatorzy po raz pierwszy słyszą: Czy jest to poziom A2 czy B1 według Europejskiego Systemu Opisu Kształcenia Językowego (ESOKJ)?

Wszystkie oficjalne informacje w tym artykule pochodzą od g.a.s.t. Organizacja ta przeprowadza DTZ na zlecenie BAMF. Źródła to: strona „Der DTZ auf einen Blick“, DTZ-Übungssatz 1 (PDF) oraz FAQ zum DTZ. Stan na: 11.09.2026.

Ustny egzamin DTZ jest zazwyczaj przeprowadzany w parach: dwóch uczestników i dwóch egzaminatorów. Jeden egzaminator rozmawia z Tobą. Drugi słucha i ocenia. Nie ma czasu na przygotowanie. Nie można korzystać z żadnych dodatkowych pomocy. Egzamin ustny odbywa się tego samego dnia co egzamin pisemny, bezpośrednio po nim.

Krok po kroku

1. Egzaminatorzy krótko się przedstawiają. Informują, że egzamin ustny składa się z trzech części.
2. Na stole pojawia się kartka z 6 punktami. Obie osoby otrzymują taką samą kartkę.
3. Osoba A przedstawia się (część 1A, około 1 minuty).
4. Egzaminator zadaje pytanie dotyczące Twojego przedstawienia się. Jeśli odpowiedź jest krótka, zadaje 2 lub 3 pytania (część 1B, około 1 minuty).
5. Egzaminator mówi „Danke” i przechodzi do osoby B. Osoba B robi to samo.
6. Po około 4 minutach egzaminator mówi: „Danke, wir sind am Ende von Teil 1.“ Następnie rozpoczyna się część 2.

Może się zdarzyć, że zatrzymasz się w trakcie przedstawiania się. To nie jest problem. Egzaminator da Ci wtedy impuls, na przykład: „Was machen Sie beruflich?“ lub „Haben Sie Kinder?“. Jest to normalne i należy do oficjalnego przebiegu egzaminu. g.a.s.t. opisuje ten przebieg w Übungssatz 1 na stronach 28–32. Egzaminatorzy powinni zadawać pytania otwarte (W-Fragen: Was? Wo? Wie?). Powinni mówić jasno i wyraźnie oraz używać prostych słów na poziomie B1.

Dawniej i dziś: Co zmieniło się od 2023 roku?

Od 1 stycznia 2023 roku DTZ jest organizowany przez g.a.s.t. Wcześniej odpowiadał za niego telc. Format i zadania pozostały takie same. g.a.s.t. wyraźnie informuje o tym w Übungssatz 1 (strona 7). 6 punktów, części 1A i 1B oraz punktacja są identyczne z oficjalnym podręcznikiem egzaminacyjnym. Zmieniła się jedynie organizacja egzaminu pisemnego (spersonalizowane arkusze odpowiedzi, długopis zamiast ołówka, brak przerwy). W części 1 egzaminu ustnego nic się nie zmieniło.

Kolejność punktów na kartce nie jest ważna. Jest to wyraźnie napisane w Übungssatz 1 (strona 30). Punkty mają pomóc Ci zapamiętać, o czym możesz mówić – nie są formularzem. Różnica między A2 a B1 nie polega na tym: „Czy powiedziałem coś o wszystkich 6 punktach?”. Różnica polega na tym: „Ile mówię o każdym punkcie i czy łączę ze sobą zdania?”.

W prawej kolumnie zawsze widzisz tę samą zasadę: jedna informacja plus drugi element. Tym drugim elementem może być powód („weil“, „denn“), określenie czasu („seit“, „bis“, „jetzt“, „später“) albo kontrast („in meiner Heimat … hier …“). Dokładnie to kryteria B1 określają jako „detailliertere Informationen“.

Wielu uczestników myśli, że część 1 to tylko przedstawienie się. Jednak część 1B jest równie ważna. Egzaminator wybiera jedną informację z Twojej wypowiedzi i zadaje dodatkowe pytanie. Pytania nie są spontanicznie wymyślane. Egzaminatorzy mają katalog standardowych pytań. W Übungssatz 1 (strona 30) g.a.s.t. podaje przykłady: pytania dotyczące zawodu, dzieci i języków. Na przykład: „Wann und wo haben Sie diese Sprache gelernt?“

Dlaczego egzaminatorzy zadają pytania?

Pytanie ma dwie funkcje. Po pierwsze: egzaminator sprawdza, czy potrafisz prowadzić rozmowę. Tekst wyuczony na pamięć nie jest rozmową. Dokładnie na tym polega różnica w kryteriach: B1 = „relativ spontan und ausführlich antworten“, A2 = „knapp antworten“, A1 = „mit einzelnen Wörtern oder auswendig gelernten Sätzen antworten“. Po drugie: pytanie daje Ci czas. Kończysz po 30 sekundach? Wtedy otrzymasz 2 lub 3 pytania. Dzięki temu nadal masz możliwość wykorzystania całej przewidzianej minuty.

Typowe tematy pytań

• Beruf: „Was machen Sie genau in Ihrem Beruf? Möchten Sie später in Deutschland in diesem Beruf arbeiten?“
• Familie: „Haben Sie Kinder? Was machen Ihre Kinder? Wo lebt Ihre Familie?“
• Sprachen: „Wann haben Sie diese Sprache gelernt? Was sprechen Sie zu Hause?“
• Wohnort: „Wie lange wohnen Sie schon dort? Gefällt es Ihnen?“
• Pläne für die Zukunft: „Was möchten Sie nach dem Deutschkurs machen? Möchten Sie in Deutschland bleiben?“
• Hobbys: „Was machen Sie in Ihrer Freizeit? Was machen Sie am Wochenende mit der Familie?“
• Klärung: „Sie haben etwas über Ihren Beruf gesagt. Das habe ich nicht genau verstanden.“

Ostatni punkt jest ważny: takie pytanie nie oznacza, że źle mówiłeś. Jest to oficjalny impuls i druga szansa. Możesz jeszcze raz przekazać tę samą informację w prostszy sposób.

Dwóch egzaminatorów ocenia niezależnie od siebie. Następnie obliczana jest średnia z obu ocen. Istnieją dwie grupy kryteriów: treść (kryterium „Aufgabenbewältigung“ – czyli: Czy wykonałeś zadanie?) oceniana osobno dla każdego zadania oraz język (cztery kryteria) oceniany za całą rozmowę. Punkty i kryteria znajdują się w DTZ-Übungssatz 1 od g.a.s.t. na stronach 44–48.

Punkty za treść w części 1

Dla porównania: część 2 daje 20 punktów (2A i 2B po 10 punktów). Część 3 daje 20 punktów. Część 1 ma więc najmniejszą wagę pod względem treści. Egzaminatorzy nie obliczają punktów podczas egzaminu. Na podstawie kryteriów określają: A1, A2 czy B1? Punkty są przyznawane dopiero później podczas centralnej oceny.

Co konkretnie oznaczają B1, A2 i A1 w części 1?

Najważniejszym elementem jest „bez łączenia” w wierszu A1. Przedstawienie się takie jak „Name: Ahmed. Land: Syrien. Beruf: Elektriker. Familie: verheiratet, zwei Kinder.“ zawiera wszystkie informacje. Mimo to odpowiada poziomowi A1, ponieważ informacje nie są ze sobą połączone. Te same informacje podane w pełnych zdaniach z „und“, „aber“, „seit“ odpowiadają poziomowi A2. Jeśli dodasz powody, określenia czasu i szczegóły, wypowiedź odpowiada poziomowi B1.

Język jest oceniany za całą rozmowę

Wymowa/intonacja (10 punktów), płynność (10), poprawność (15) i słownictwo (15) nie są oceniane osobno za część 1. Te 50 punktów przyznaje się jeden raz za całą Twoją wypowiedź od części 1 do części 3. Ma to dwie praktyczne konsekwencje. Po pierwsze: jeden błąd podczas przedstawiania się nie oznacza natychmiastowej utraty punktów. Egzaminatorzy będą słuchać Twojego niemieckiego jeszcze przez około 10 minut. Po drugie: w części 1 egzaminatorzy tworzą sobie pierwsze wyobrażenie o Twoim poziomie. Jeśli przedstawiasz się płynnie i używasz połączonych ze sobą zdań, w częściach 2 i 3 częściej otrzymasz pytania na poziomie B1. Jeśli odpowiadasz krótko, częściej otrzymasz pytania na poziomie A2. Egzaminatorzy rzeczywiście mają w części 2 dwie listy pytań: jedną dla A2 i jedną dla B1.

Aby uzyskać poziom B1 w części Mówienie, potrzebujesz 75 ze 100 punktów, a dla poziomu A2 co najmniej 35 punktów. Jeśli wynik z części Mówienie jest poniżej A2, nie otrzymasz certyfikatu DTZ, a jedynie arkusz z wynikiem. Dotyczy to również sytuacji, gdy części pisemne zostały zaliczone z dobrym wynikiem. Zasada ta znajduje się na stronie g.a.s.t. „Der DTZ auf einen Blick“.