DTZ B1 · Lesen Teil 5 · Gramatyka

Minimalna niezbędna gramatyka:
Jak zdać B1 na DTZ

W Lesen Teil 5 egzaminu DTZ testowana jest przede wszystkim gramatyka. Tutaj nauczysz się wszystkich ważnych zasad dla B1 — wyjaśnionych prosto, z wieloma przykładami z formalnych listów.

1

Dlaczego gramatyka jest tak ważna dla Lesen Teil 5?

W egzaminie DTZ sekcja Lesen składa się z pięciu części. Ostatnia część to Lesen Teil 5. Tutaj znajduje się formalny list z sześcioma lukami. Do każdej luki podane są trzy odpowiedzi (a, b, c). Musisz wybrać poprawną odpowiedź.

Ta część testuje przede wszystkim gramatykę. Jeśli gramatyka nie jest mocną stroną, tutaj stracisz wiele punktów. Może to obniżyć twój ogólny wynik z B1 do A2.

Ważne informacje

Lesen Teil 5 zawiera 6 zadań (numery 40–45). Każde zadanie daje 1 punkt. To 6 punktów z 25 w sekcji Lesen. To prawie jedna czwarta całej sekcji Lesen!

Jakie tematy gramatyczne są testowane?

Oto najważniejsze tematy gramatyczne niezbędne do rozwiązania zadań:

  1. Spójniki (łączenie zdań) — w prawie każdym zadaniu!
  2. Zwrot grzecznościowy i formuły pożegnalne (Sehr geehrte... / Mit freundlichen Grüßen)
  3. Zaimki dzierżawcze (mein, Ihr, unser...)
  4. Zaimki osobowe (ich, Sie, Ihnen...)
  5. Czasowniki modalne (können, müssen, möchten...)
  6. Konjunktiv II (würde, wäre, könnte)
  7. Perfekt i strona bierna (haben/sein + Partizip; werden + Partizip)
  8. Data w listach (Berlin, den 12.05.)
  9. Przyimki i dopełniacz
  10. Słownictwo w liście biznesowym
👉 Ćwiczenia do przygotowania na DTZ B1 Lesen
2

Spójniki — najważniejszy temat

Spójniki łączą dwa zdania. W Lesen Teil 5 to najważniejszy temat. Ponad połowa zadań testuje spójniki! Istnieją trzy typy spójników. Najważniejsze: każdy typ ma inny szyk wyrazów.

Typ 1: Spójniki zdań głównych (normalny szyk wyrazów)

Te spójniki łączą dwa zdania główne. Szyk wyrazów pozostaje normalny: podmiot + orzeczenie + reszta.

Spójnik Przykład z formalnego listu
und Ich habe zwei Kinder, und sie wollen ein eigenes Zimmer.
aber Zuerst hat alles funktioniert, aber jetzt kann ich nicht telefonieren.
oder Sie können mich anrufen oder schicken Sie eine E-Mail.
denn Ich brauche den Tisch, denn meine Tochter muss viel arbeiten.
sondern Ich arbeite nicht in der Bäckerei, sondern im Supermarkt.
Uwaga: sondern

Spójnik sondern występuje tylko po nicht lub kein. Formuła: nicht A, sondern B.

Typ 2: Spójniki zdań podrzędnych (czasownik na koniec!)

Po tych spójnikach czasownik przechodzi na koniec zdania. To najważniejsza zasada!

Spójnik Funkcja Przykład
weil Przyczyna Ich kann nicht kommen, weil ich Deutschkurs habe.
dass Treść Ich hoffe, dass Sie zufrieden sind.
damit Cel / przeznaczenie Bitte melden Sie sich, damit wir das Problem lösen können.
wenn Warunek lub powtórzenie Wenn Sie die Rechnung nicht zahlen, müssen wir handeln.
als Jedno zdarzenie w przeszłości Als ich das Geschirr in den Schrank gestellt habe, ist der Schrank gefallen.
obwohl Kontrast Ich habe nichts bekommen, obwohl die Lieferzeit nur 2 Wochen sein sollte.
bevor Przed (czasowo) Bevor ich bestelle, habe ich eine Frage.
sobald Zaraz po Ich gebe Ihnen den Schlüssel, sobald ich zu Hause bin.
sodass Rezultat / następstwo Hat die Wohnung einen Garten, sodass meine Kinder spielen können?
während Jednocześnie Vielleicht haben Sie es vergessen, während Sie viel Arbeit hatten?
da Przyczyna (formalnie) Da ich kein Auto habe, kann ich nicht abholen.
ob Pytanie pośrednie (tak/nie) Können Sie sagen, ob das möglich ist?

Typ 3: Przysłówki spójnikowe (inwersja!)

To nie są prawdziwe spójniki, lecz przysłówki. Po tych słowach następuje najpierw czasownik, potem podmiot (inwersja).

Przysłówek Funkcja Przykład
deshalb / darum / deswegen Następstwo, konsekwencja Unsere Kinder wollen ein eigenes Zimmer. Deshalb brauchen wir eine größere Wohnung.
trotzdem Kontrast Ich hatte wenig Zeit. Trotzdem bin ich gekommen.
außerdem Dodatkowa informacja Die Zimmer waren klein. Außerdem hatten wir kein warmes Wasser.
dann Następstwo czasowe Zahlen Sie bitte. Dann müssen wir nichts weiter tun.
sonst Negatywne następstwo Zahlen Sie schnell, sonst müssen wir Gebühren berechnen.

Typowe błędy i pomyłki

Pułapka 1: weil / denn / deshalb

Wszystkie trzy wyrażają przyczynę. Ale szyk wyrazów jest różny:

  • Ich komme nicht, weil ich krank bin. → Czasownik na końcu
  • Ich komme nicht, denn ich bin krank. → Normalny (podmiot + czasownik)
  • Ich bin krank. Deshalb komme ich nicht. → Inwersja (czasownik + podmiot)
Pułapka 2: wenn / als / wann
  • wenn = warunek lub powtórzenie (za każdym razem, gdy)
  • als = jedno zdarzenie w przeszłości
  • wann = pytanie bezpośrednie lub pośrednie

Przykład: Können Sie sagen, wann Sie liefern werden? — to jest zdanie pytające pośrednie.

Pułapka 3: damit / dass
  • damit = cel / przeznaczenie. Ich schreibe, damit Sie informiert sind.
  • dass = treść / fakt. Ich hoffe, dass Sie zufrieden sind.

Wskazówka: Czy można powiedzieć "um zu"? → damit. To informacja bez celu? → dass.

3

Zwrot grzecznościowy i formuły pożegnalne w liście

Każdy formalny list zaczyna się od zwrotu grzecznościowego i kończy formułą pożegnalną. W Lesen Teil 5 prawie zawsze testowane jest słowo w zwrocie grzecznościowym lub w formule pożegnalnej. To jest łatwe — jeśli znasz zasady!

Zwrot grzecznościowy na początku listu

Musisz znać tylko dwie końcówki słowa geehrt-:

  • -er — gdy piszesz do mężczyzny (ponieważ "Herr" jest rodzaju męskiego)
  • -e — we wszystkich innych przypadkach
Do kogo? Zwrot grzecznościowy
Nieznane osoby (wiele) Sehr geehrte Damen und Herren,
Do kobiety Sehr geehrte Frau Müller,
Do mężczyzny Sehr geehrter Herr Müller,
Prosta zasada do zapamiętania

Mężczyzna (Herr) → -er. Wszystko inne (Frau, Damen, liczba mnoga) → -e.

Uwaga: pułapka na egzaminie

Wariant geehrten w zwrocie grzecznościowym nigdy nie jest poprawny! To pułapka. Na początku listu są tylko dwie poprawne formy: geehrte (Frau, Damen) i geehrter (Herr).

Zwrot grzecznościowy z "Liebe/Lieber" (półformalny)

Dla sąsiadów, znajomych lub przyjaciół. Zasada jest ta sama:

  • Lieber Herr Müller,
  • Liebe Frau Schmidt,
  • Liebe Eltern,
  • Lieber Frank,
  • Liebe Anna,

Formuły pożegnalne na końcu listu

Tutaj jest bardzo prosta zasada do zapamiętania. Musisz tylko zwrócić uwagę na słowo "Mit"!

Złota zasada

Jeśli jest "Mit" → obie końcówki to -en. Jeśli nie ma "Mit" → obie końcówki to -e.

Formuła pożegnalna Końcówki Podpowiedź
Herzliche Grüße -e ... -e Brak "Mit" → obie -e
Liebe Grüße -e ... -e Brak "Mit" → obie -e
Mit freundlichen Grüßen -en ... -en Z "Mit" → obie -en
Mit herzlichen Grüßen -en ... -en Z "Mit" → obie -en
Mit besten Grüßen -en ... -en Z "Mit" → obie -en
4

Zaimki: zaimki dzierżawcze i zaimki osobowe

Zaimki dzierżawcze (mein, dein, Ihr...)

Zaimki dzierżawcze pokazują, do kogo coś należy. Oto podstawowe formy:

Osoba Zaimek dzierżawczy
ich mein
du dein
er / es sein
sie (jedna kobieta) ihr
wir unser
ihr (przyjaciele, kilka osób) euer / eure
sie (kilka osób) ihr
Sie (formalnie) Ihr (zawsze wielką literą!)

Końcówki jak przy rodzajniku "ein"

Zaimki dzierżawcze otrzymują te same końcówki co rodzajnik ein/eine/ein:

Przypadek Rodzaj męski Rodzaj żeński Rodzaj nijaki Liczba mnoga
Nominativ mein meine mein meine
Akkusativ meinen meine mein meine
Dativ meinem meiner meinem meinen

Typowe przykłady z formalnych listów

  • Wir sind auf Ihre Anzeige gestoßen. — rodzaj żeński, Akkusativ.
  • Wir liefern an unsere Adresse. — rodzaj żeński, Akkusativ.
  • Der Monteur muss in meine Wohnung. — rodzaj żeński, Akkusativ.
  • Die Heizung wird in unserem Haus repariert. — rodzaj nijaki, Dativ.
  • Ich freue mich sehr für euch. — "ihr" w Akkusativ.
Najważniejsza pułapka: Ihr / ihr / ihre

Trzy słowa wyglądają niemal tak samo, ale oznaczają różne rzeczy:

  • Ihr / Ihre (zawsze wielką literą!) = forma grzecznościowa, skierowana do czytelnika
  • ihr / ihre (małą literą) = należące do kobiety lub do kilku osób
  • ihr (małą literą) = zaimek osobowy (np. do przyjaciół: "Kommt ihr?")

Wskazówka: W liście biznesowym niemal zawsze pisze się Sie (formalnie). Dlatego zaimek dzierżawczy Ihr też pisze się wielką literą!

Zaimki osobowe

Osoba Nominativ Akkusativ Dativ
1. osoba l. poj. ich mich mir
2. osoba l. poj. (nieformalnie) du dich dir
3. osoba l. poj. (m.) er ihn ihm
3. osoba l. poj. (ż.) sie sie ihr
1. osoba l. mn. wir uns uns
2. osoba l. mn. (nieformalnie) ihr euch euch
3. osoba l. mn. sie sie ihnen
Forma grzecznościowa (formalnie) Sie Sie Ihnen
Ihnen czy ihnen?

Ihnen (wielką literą) = forma grzecznościowa. ihnen (małą literą) = do kilku osób (3. osoba l. mn.).

Przykład: Wir senden Ihnen die Unterlagen zurück.

dich / euch / Sie
  • dich — do jednej osoby nieformalnie (Akkusativ)
  • euch — do kilku osób nieformalnie (np. przyjaciół, dzieci)
  • Sie — formalnie, do jednej lub kilku osób

Przykład: Ich freue mich sehr für euch. (List do zaprzyjaźnionej pary.)

5

Czasowniki: czasowniki modalne, Perfekt, strona bierna, Konjunktiv II

Czasowniki modalne — 6 najważniejszych czasowników

Czasownik modalny Funkcja Przykład
können Możliwość lub zdolność Ich kann schwimmen.
müssen Konieczność (wewnętrzna lub obiektywna) Ich muss arbeiten.
sollen Polecenie od innej osoby Der Chef sagt, ich soll kommen.
dürfen Pozwolenie Darf ich hier parken?
wollen Silne życzenie Ich will Kaffee. (brzmi bezpośrednio!)
möchten Grzeczna prośba Ich möchte Kaffee. (grzecznie)
Ważne dla listu

W formalnym liście zawsze używaj möchten, a nie wollen! Möchten jest grzeczne. Wollen brzmi jak rozkaz.

Typowe przykłady z formalnych listów

  • Wir möchten uns für Ihren Einkauf bedanken.
  • Sie können uns gerne anrufen.
  • Meine Tochter muss viele Hausaufgaben machen.

Perfekt — haben czy sein?

Perfekt tworzy się z haben lub sein + Partizip II. Kiedy używa się którego czasownika posiłkowego?

Z "sein" — tylko trzy grupy
  1. Ruch (z punktu A do punktu B): gehen, fahren, kommen, fliegen, umziehen → Ich bin umgezogen.
  2. Zmiana stanu: aufstehen, einschlafen → Ich bin aufgestanden.
  3. Trzy szczególne czasowniki: sein, bleiben, werden → Ich bin zu Hause gewesen.
Z "haben" — wszystkie inne czasowniki

kaufen, machen, bestellen, lesen, arbeiten ... Ich habe gekauft / gemacht / bestellt.

Typowe przykłady z formalnych listów

  • Vor vier Wochen habe ich einen Schreibtisch bestellt.
  • Am 20.4. haben wir ein Sofa bestellt.
  • Ich bin gerade umgezogen. — ruch!
  • Wir haben Urlaub in Ihrem Hotel gemacht.

Strona bierna — werden + Partizip II

Strony biernej używa się, gdy nie mówi się, kto coś robi, lecz co się dzieje.

Czas Czasownik posiłkowy Przykład
Präsens Passiv wird / werden Die Heizung wird repariert.
Präteritum Passiv wurde / wurden Die Heizung wurde repariert.

Typowe przykłady z formalnych listów

  • Morgen wird die Heizung in unserem Haus repariert.
  • Kinder wurden nach ihrem Namen gefragt.
Wskazówka do rozpoznawania

Gdy widzisz w zdaniu formę czasownika werden (wird, werden, wurde, wurden) i na końcu czasownik kończący się na -t lub -en — to jest strona bierna!

Konjunktiv II — mówienie grzecznie i marzenia

Konjunktiv II to forma dla grzecznych próśb i niespełnialnych życzeń.

Bezokolicznik Konjunktiv II
sein wäre
haben hätte
werden würde
können könnte
mögen möchte

Dla wszystkich innych czasowników używa się formuły: würde + bezokolicznik.

  • würde kommen
  • würde arbeiten
  • würde schreiben

Typowe przykłady z formalnych listów

  • Über Ihre Antwort würden wir uns freuen.
  • Ich würde so gern kommen, aber ich habe Urlaub.
  • Es wäre toll, wenn Sie den Monteur in meine Wohnung lassen könnten!
  • Gerne würde ich als Verkäuferin arbeiten.
Standardowe formuły w liście

Te formuły musisz nauczyć się na pamięć:

  • Ich würde gern ...
  • Wir würden uns freuen, wenn ...
  • Es wäre toll / schön, wenn ...
  • Über Ihre Antwort würden wir uns freuen.
6

Mniejsze tematy: data, dopełniacz, końcówki przymiotników, przyimki

Data w liście — zawsze "den"

Na początku listu podana jest data. Poprawna forma zawsze zawiera den:

  • Berlin, den 12. September 2020
  • Mainz, den 12.05.
  • München, den 14.02.20
Prosta zasada

W nagłówku listu zawsze piszesz: [Miasto], den [data]. Nigdy dem ani des!

Dopełniacz (Genitiv)

Dopełniacz odpowiada na pytanie "czyj?". W Lesen Teil 5 pojawia się w dwóch przypadkach:

Przypadek 1: Po przyimkach während, wegen, trotz, innerhalb.

  • während des ganzen Wochenendes
  • innerhalb der nächsten 4 Tage

Przypadek 2: Przynależność:

Forma podstawowa Genitiv Przykład
der Monat des Monats am 15. des Monats
das Jahr des Jahres ab Heft 6 dieses Jahres
die Woche der Woche am Ende der Woche
Prosta wskazówka dla Genitiv

Dla rodzaju męskiego i nijakiego dodaje się -s lub -es do słowa. Dla rodzaju żeńskiego jest tylko der (bez końcówki na słowie).

Końcówki przymiotników: ważne tylko 3 pozycje

Pełna tabela jest długa, ale do Lesen Teil 5 potrzebne są tylko trzy zasady:

  1. Zwrot grzecznościowy: Sehr geehrter Herr / Sehr geehrte Frau / Sehr geehrte Damen und Herren
  2. Formuła pożegnalna: Z "Mit" → -en, bez "Mit" → -e
  3. Dni i miesiące w przeszłości lub przyszłości: letzten Samstag, nächsten Monat, kommenden Montag

Przyimki — wskazówka na egzamin

W Lesen Teil 5 najważniejsze są następujące przyimki:

Przyimek Funkcja Przykład
aus Pochodzenie (skąd?) Wir kommen aus Ägypten.
in Miejsce (gdzie?) Ich lebe in Deutschland.
nach Kierunek (dokąd? bez rodzajnika) Ich fahre nach Berlin.
bis Punkt końcowy czasu Sie haben bis heute nicht bezahlt.
seit Punkt startowy (trwa nadal) Seit zwei Wochen funktioniert es nicht.
ab Punkt startowy w przyszłości Ab Montag arbeite ich neu.
als W roli Ich möchte als Verkäuferin arbeiten.
Złota wskazówka na egzamin

Patrz na rodzajnik po luce — wskazuje przypadek:

  • dem / der / den (l. mn.) → Dativ → przyimki: in, auf, bei, zu, mit, von, seit, nach, aus
  • den / die / das → Akkusativ → przyimki: für, gegen, ohne, durch, um
  • des / der (r. ż.) → Genitiv → przyimki: während, wegen, trotz, innerhalb
7

Słownictwo w liście biznesowym

Niektóre słowa wyglądają podobnie, ale oznaczają coś innego. Oto najważniejsze pary.

erreichen / rufen / telefonieren

Czasownik Kiedy?
erreichen Dzwonisz i ktoś odbiera.
rufen Głośno wołać lub wzywać taksówkę / pogotowie.
telefonieren Ogólnie prowadzić rozmowę telefoniczną.

Poprawnie w liście: Sie können mich telefonisch unter 030/434241 erreichen.

bringen / holen / verkaufen

Czasownik Kierunek Przykład
bringen tam (ktoś odnosi) Können Sie den Schrank zu mir bringen?
holen z powrotem stamtąd (biorę ze sobą) Ich hole den Schrank.
verkaufen za pieniądze Ich verkaufe das Auto.

senden / schreiben / holen

  • senden — formalnie wysyłać (np. pocztą): Wir senden Ihnen die Unterlagen zurück.
  • schreiben — redagować tekst, list lub e-mail
  • holen — zabrać coś ze sobą (pójść gdzieś)

bekommen / behalten / liefern

Czasownik Kto działa?
bekommen Otrzymuję coś (ktoś mi daje).
behalten Zatrzymuję to przy sobie, nie oddaję.
liefern Sprzedawca lub kurier dostarcza towar.
Uwaga: fałszywy przyjaciel!

bekommen nie oznacza "stawać się"! Wielu uczących się myli:

  • Ich bekomme ein Geschenk. (= ktoś mi coś daje)
  • Ich werde Lehrer. (= zmieniam zawód)

einverstanden / glücklich / zufrieden

  • einverstanden — akceptuje propozycję: Meine Eltern sind damit einverstanden.
  • zufrieden — jest zadowolony z wyniku: Ich bin mit dem Service zufrieden.
  • glücklich — silna pozytywna emocja

geärgert / gefreut / gut erholt

  • sich geärgert haben — w skardze: Wir haben uns sehr geärgert.
  • sich gefreut haben — przy podziękowaniu lub zaproszeniu
  • sich gut erholt haben — po wakacjach lub weekendzie

Anschrift / Abschrift / Überschrift

Słowo Znaczenie Wskazówka
Anschrift Adres pocztowy an kogo? → dokąd się pisze
Abschrift Kopia dokumentu ab od oryginału → kopia
Überschrift Tytuł tekstu über tekstem → tytuł

Przykład w liście: Bitte prüfen Sie Ihre Anschrift.

Betreff / Argument / Auskunft

  • Betreff — temat listu: Betreff: Warnung vor SMS-Betrug
  • Argument — powód w dyskusji
  • Auskunft — informacja (np. na dworcu, w recepcji)

Antwort / Bitte / Frage

  • Antwort — reakcja na pytanie
  • Bitte — grzeczna prośba
  • Frage — coś, na co chce się uzyskać odpowiedź

Standardowa formuła w liście: Über Ihre Antwort würden wir uns freuen. — naucz się na pamięć!

Termin / Datum / Tipp

  • Termin — umówiony czas (np. u lekarza, w firmie)
  • Datum — dzień w kalendarzu
  • Tipp — przydatna wskazówka

Przykład: Können Sie mir für Samstag einen Termin geben?

8

FAQ — Często zadawane pytania dotyczące Lesen Teil 5

Ile zadań jest w Lesen Teil 5?
Jest 6 zadań (numery 40–45). Do każdego zadania podane są trzy odpowiedzi (a, b, c). Każda poprawna odpowiedź daje 1 punkt. To maksymalnie 6 punktów.
Co jest testowane w Lesen Teil 5?
Przede wszystkim gramatyka i słownictwo. Nie jest testowane rozumienie tekstu jak w innych częściach, lecz umiejętność wybrania poprawnej formy gramatycznej w tekście. Dlatego to zadanie jest szczególnie ważne dla uczących się z dobrą gramatyką.
Który temat jest najważniejszy?
Spójniki (łączenie zdań). Ponad połowa zadań w Lesen Teil 5 testuje spójniki: weil, dass, damit, wenn, obwohl, aber, denn, deshalb i inne. Kto nie zna dobrze tych słów, może tutaj stracić wiele punktów.
Ile czasu potrzeba na Teil 5?
Nie ma stałego czasu tylko na Teil 5. Wszystkie pięć części Lesen ma razem 45 minut. Na Teil 5 powinno się zaplanować około 7–10 minut.
Czy Teil 5 można dobrze opanować?
Tak! Lesen Teil 5 ma bardzo regularną budowę. Te same tematy gramatyczne pojawiają się raz za razem. Kto nauczy się najważniejszych zasad z tego artykułu i wykona wiele ćwiczeń, może zdobyć wszystkie 6 punktów.
Czego uczyć się w pierwszej kolejności?
Kolejność nauki: 1) Spójniki (weil, wenn, dass, damit, aber, denn, obwohl); 2) Zwrot grzecznościowy i formuły pożegnalne (Sehr geehrte... / Mit freundlichen Grüßen); 3) Zaimki dzierżawcze, szczególnie Ihr / ihr / ihre; 4) Konjunktiv II (würde, wäre, könnte); 5) Czasowniki modalne (möchten zamiast wollen); 6) Słownictwo w liście biznesowym.