Dinleme Bölüm 3:
doğru strateji ve tüm tipik tuzaklar

Dinleme Bölüm 3 içindeki beş metnin her biri için aynı yöntem işler.

Adım 1: dinlemeden önce – ifadeyi oku ve önemli kelimelerin altını çiz

Yalnızca birkaç saniyen var. İfadeyi bir kez baştan sona oku ve çözüm için önemli olabilecek kelimelerin altını çiz: adlar, sayılar, yerler, zaman belirteçleri, eylemler.

Adım 2: ilk dinleme – girişe ve altı çizili kelimelere dikkat et

Önce giriş cümlesine dikkat et – o, durumu sana kısaca tanıtır. Sonra altını çizdiğin kelimelere hedefli biçimde dikkat eder ve ilk çözümünü çoktan işaretlersin.

Adım 3: ikinci dinlemede çözümü kontrol et

İfadenin içeriğini bir kez daha dinleme metniyle tam olarak karşılaştır ve çözümünü kontrol et.

Adım 4: her hâlükârda bir çözüm işaretle

Son yanıtını işaretle: doğru (+) ya da yanlış (−). Kararsız olsan bile her ifadede her hâlükârda bir çözüm işaretle.

Bu yöntem, bu makaledeki en önemli yöntemdir. Konudan bağımsız olarak Dinleme Bölüm 3 içindeki neredeyse her ifadede işler.

Üç adımda yöntem

Adım A: İfadeyi çözümle. Özneyi (kim? ne? – kişi, yer, nesne) ve yüklemi (ne oluyor? ne ileri sürülüyor?) belirle.

Adım B: Dinleme metninde bu öznenin geçtiği yeri ara – çoğu kez aynı kelimeyle değil, bir eş anlamlı ya da bir açımlamayla (bununla ilgili ayrıntı bir sonraki bölümde).

Adım C: İfadedeki yüklemi, dinleme metninin bu özne hakkında gerçekte söylediğiyle karşılaştır. Üç olası sonuç:

• Doğrudan ya da net bir eş anlamlıyla örtüşür → doğru.
• Yalnızca kısmen, yalnızca bir koşulla örtüşür ya da tam tersidir → yanlış.
• Özne dinleme metninde hiç geçmez → yanlış.

Örnek 1

İfade: Markus holt seine Freundin ab. (Markus kız arkadaşını alıyor.)

Dinleme metni: Hallo Sandra, hier ist Markus. Ich kann dich leider nicht abholen. Thomas übernimmt das. (Merhaba Sandra, ben Markus. Maalesef seni alamıyorum. Bunu Thomas üstleniyor.)

Çözümleme: özne = Markus. İfadedeki yüklem = abholen (almak, karşılamak). Dinleme metninde Markus hakkında şöyle denir: kann nicht abholen (alamıyor). Bu tam tersidir.

Sonuç: yanlış. Markus almıyor – bunu Thomas üstleniyor.

Örnek 2

İfade: Der Service bringt die Gäste nach Hause. (Servis, misafirleri eve götürüyor.)

Dinleme metni: Sobald Ihre Gäste sich auf den Heimweg machen, ist bei Ihnen wieder alles aufgeräumt. (Misafirleriniz eve doğru yola çıkar çıkmaz, sizde her şey yeniden toplanmış olur.)

Çözümleme: ifadedeki özne = servis. Ama dinleme metninde sich auf den Heimweg machen (eve doğru yola çıkmak) eyleminin öznesi servis değil, misafirlerin kendisidir.

Sonuç: yanlış. Özne değiştirilmiş: misafirler kendileri gidiyor, servis onları götürmüyor.

Gerçek bir dinleme metninde ifade, neredeyse hiçbir zaman dinleme metniyle tam olarak aynı kelimeleri kullanmaz. Bu normaldir ve rastlantı değildir – sınav biçiminin bir parçasıdır. Yalnızca kelimeleri değil, anlamları tanımayı öğrenmen gerekir.

Bazı ifadeler iki bölümden oluşur. Bir bölüm dinleme metniyle örtüşür, diğer bölüm örtüşmez. Bu durumda bütün ifade yanlıştır – kısmen doğru değil.

İfade: Gestern Nacht gab es einen Autounfall. Ein Mann starb dabei. (Dün gece bir trafik kazası oldu. Bir adam bu kazada öldü.)

Dinleme metni: Letzte Nacht wurde auf der Landstraße ein Mann von einem Auto erfasst und schwer verletzt. (Dün gece kırsal yolda bir adama araba çarptı ve ağır yaralandı.)

Çözümleme: 1. bölüm (dün gece trafik kazası) örtüşür. 2. bölüm (bir adam öldü) örtüşmez – yalnızca yaralandı.

Sonuç: yanlış. Tek bir yanlış bölüm bütün ifadeyi yanlış yapar.

Tek bir kelime bir cümlenin tüm anlamını değiştirebilir. Bu kelimeler neredeyse hiçbir zaman dinleme metninin başında gelmez – ortada ya da sona doğru bulunurlar, çoğu kez metin önce başka bir şeyi onaylıyor gibi göründükten sonra. Yani: başlangıç ifadeyi çoktan onaylıyor gibi görünse bile her zaman son kelimeye kadar dinle.

İfade: Für die Party ist alles fertig, nichts fehlt mehr. (Parti için her şey hazır, artık hiçbir şey eksik değil.)

Dinleme metni: Eigentlich ist alles fertig. Aber die Musik haben wir noch nicht organisiert. (Aslında her şey hazır. Ama müziği henüz ayarlamadık.)

Çözümleme: dinleme metninin ilk bölümü ifadeyi onaylar. İfadeyi yanlış yapan bilgi ancak aber (ama) sözcüğünden sonra gelir.

Sonuç: yanlış.

Bir sayı tek başına hiçbir şey ifade etmez. Ona somut bir anlamı ancak hemen yanındaki kelime verir. İfadedeki her sayı için kontrol et: bu sayı dinleme metninde gerçekte hangi kelimeye aittir?

İfade: 30 Minuten Verspätung. (30 dakika gecikme.)

Dinleme metni: Der Zug hat eine Verspätung von 50 Minuten. Der Aufenthalt hier dauert 30 Minuten. (Tren 50 dakika gecikmeli. Buradaki bekleme 30 dakika sürüyor.)

Çözümleme: 30 sayısı Verspätung (gecikme) kelimesine değil, Aufenthalt (bekleme, mola) kelimesine aittir. Gecikme 50 dakikadır.

Sonuç: yanlış.

İfade: 250 Gramm kosten 2,15 Euro. (250 gram 2,15 avro tutuyor.)

Dinleme metni: Ein viertel Kilo Kartoffeln kostet nur 2 Euro 15. (Çeyrek kilo patates yalnızca 2 avro 15 tutuyor.)

Çözümleme: ein viertel Kilo (çeyrek kilo) 250 gram demektir (1000 gram ÷ 4 = 250 gram). Sayılar burada yalnızca farklı bir birimle ifade edilmiş, miktar aynıdır.

Sonuç: doğru. Dikkat: burada iki birimin gerçekten aynı miktarı ifade edip etmediğini kendin hesaplamalısın.

İfade: Die Gewinnzahl ist 24. (Kazanan sayı 24.)

Dinleme metni: Die Gewinnzahl lautet 42. (Kazanan sayı 42.)

Çözümleme: 42 (zwei-und-vierzig, iki-ve-kırk) ve 24 (vier-und-zwanzig, dört-ve-yirmi) parçaları yer değiştirmiş.

Sonuç: yanlış.

Yol tariflerinde 2. bölümdeki özne bir yerdir. Zorluk: dinleme metni çoğu kez iki ya da üç yeri arka arkaya söyler, ama sonunda gerçekten hedef olan yalnızca biridir. Bu yüzden özne ile yüklemi karşılaştırmadan önce ek bir kurala ihtiyacın var.

Üç adımda yöntem

Adım A: Dinleme metninde duyduğun her yeri, söylendiği sırayla aklında not et.

Adım B: Her yerden sonra hemen ardından bir düzeltme kelimesinin gelip gelmediğini kontrol et: aber (ama), bleiben Sie (kalın). Böyle bir kelime gelirse, en son söylenen yer geri alınır – ondan önceki yer yeniden geçerli olur.

Adım C: Her yer adında önünde Richtung (yönünde) kelimesinin olup olmadığını kontrol et. Varsa, o bir hedef değil, yalnızca bir hareket belirtisidir. Gerçek yer çoğu kez ayrı bir belirtide, sık sık zwischen… und… (arasında… ve…) ile verilir.

Yalnızca böyle belirlenen son yer, ifadenin öznesiyle karşılaştırılır.

İfade: Das Geschäft ist in der Lindenallee. (Dükkân Lindenallee de.)

Dinleme metni: Sie sind in der Gartenstraße. Gehen Sie bis zur Lindenallee, überqueren Sie sie, aber bleiben Sie in der Gartenstraße. Dort finden Sie uns. (Gartenstrasse desiniz. Lindenallee ye kadar gidin, karşıya geçin, ama Gartenstrasse de kalın. Bizi orada bulursunuz.)

Çözümleme: sıra: Gartenstraße → Lindenallee → aber (ama) → yeniden Gartenstraße geçerli.

Sonuç: yanlış.

İfade: Das Ereignis passiert in Nordstadt. (Olay Nordstadt ta oluyor.)

Dinleme metni: Auf der A21 Richtung Nordstadt kommt Ihnen zwischen Ostheim und Westheim ein Fahrzeug entgegen. (A21 de Nordstadt yönünde, Ostheim ile Westheim arasında size doğru bir araç geliyor.)

Çözümleme: Nordstadt önünde Richtung (yönünde) var – yalnızca bir hareket belirtisi. Gerçek yer Ostheim ile Westheim arasıdır.

Sonuç: yanlış.

Bazen dinleme metni tek bir özne değil, arka arkaya benzer öznelerden oluşan bütün bir liste içerir (birkaç sinema, birkaç fiyat, birkaç tren). 2. bölümdeki temel yöntem aynı kalır – yalnızca doğru özneyi bulmak zorlaşır, çünkü birkaç benzer özne yan yana durur.

İki adımda yöntem

Adım A: Listede tam da ifadede geçen özneyi bul (örneğin belirli bir ad).

Adım B: Yüklem olarak yalnızca bu tek öznenin hemen yanında duran bilgiyi al – listedeki bir sonraki öğeye ait bilgiyi değil.

Bir özellik: bazen dinleme metni bir bilgiyi tekrarlamaz, derselbe/dieselbe/dasselbe (aynı) ile daha önce söylenmiş bir şeye gönderme yapar. Bu durumda geri dönüp önceki bilgiyi bulman gerekir.

İfade: Der Film Die Reise läuft im Kino Palast. (Die Reise filmi Palast sinemasında oynuyor.)

Dinleme metni: Kino Palast: der Film Der lange Sommer. Kino Stadtmitte: der Film Die Reise. (Palast sineması: Der lange Sommer filmi. Stadtmitte sineması: Die Reise filmi.)

Çözümleme: özne = Palast sineması. Hemen yanında Der lange Sommer var, Die Reise değil.

Sonuç: yanlış.

İfade: Der Zug nach Südstadt fährt von Gleis 9. (Südstadt trenı 9 numaralı perondan kalkıyor.)

Dinleme metni: Zug nach Nordstadt von Gleis 7, und Zug nach Südstadt vom selben Gleis. (Nordstadt trenı 7 numaralı perondan, ve Südstadt trenı aynı perondan.)

Çözümleme: vom selben Gleis (aynı perondan) 7 numaralı perona geri gönderme yapıyor.

Sonuç: yanlış.

Burada tek bir özne değil, dinleme metninin bilinçli olarak karşı karşıya getirdiği aynı türden iki özne (iki bölge, iki gün, iki ülke) vardır. Tehlike: bir özelliği akılda tutup, onun gerçekte iki özneden hangisine ait olduğunu unutmak.

İki adımda yöntem

Adım A: Dinleme metninde yeni bir ad (yeni bir bölge, yeni bir gün, yeni bir ülke) başlar başlamaz, daha önce belleğe aldığın tüm olguları aklından sil.

Adım B: Bundan sonra bu yeni ada yalnızca hemen ardından gelen olguları ata. Ancak sonunda ifadede iki özneden hangisinin kastedildiğini ve tam da bu olguların ona uyup uymadığını karşılaştır.

İfade: Im Osten bleibt es sonnig. (Doğuda güneşli kalıyor.)

Dinleme metni: Im Westen bleibt es sonnig, im Osten wird es bewölkt. (Batıda güneşli kalıyor, doğuda bulutlanacak.)

Çözümleme: Osten (doğu) yanında bewölkt (bulutlu) var, sonnig (güneşli) değil – o özellik batıya aitti.

Sonuç: yanlış.

İfade: Das Museum schließt jeden Tag um 18 Uhr. (Müze her gün saat 18 de kapanıyor.)

Dinleme metni: Wir schließen normalerweise um 18 Uhr. Ab sofort ist das Museum jeden Freitag bis 22 Uhr geöffnet. (Normalde saat 18 de kapanıyoruz. Şu andan itibaren müze her cuma saat 22 ye kadar açık.)

Çözümleme: iki özne var: normal gün ve özel bir durum olarak cuma. Cuma için farklı bir saat geçerli.

Sonuç: yanlış.

3. bölümde şunu öğrendin: ifade ile dinleme metni aynı anlam için çoğu kez farklı kelimeler (eş anlamlılar) kullanır. Burada tam ters sorun var: ifade ile dinleme metni benzer sesli kelimeler ya da kelime parçaları kullanır – ama farklı anlamla. Almancada birçok kelime birkaç parçadan oluşur (örneğin Sport+tasche, spor çantası) ya da benzer sesli birkaç kelime vardır (Nordsee/Ostsee, Kuzey Denizi/Baltık Denizi).

İki adımda yöntem

Adım A: Dinleme metninde ifadeden bir kelime parçasını ya da benzer sesli bir kelimeyi tanırsan, bunu bir onay olarak görme.

Adım B: Dinleme metnindeki tam kelimeyi belirle ve onu ifadedeki tam kelimeyle çok kesin biçimde karşılaştır. Yalnızca tam kelimenin birebir örtüşmesi sayılır.

İfade: Der Urlaub ist an der Ostsee. (Tatil Baltık Denizi nde.)

Dinleme metni: Urlaub an der Nordsee. (Kuzey Denizi nde tatil.)

Çözümleme: Nord- ve Ost- benzer ses verir, ama tüm kelime farklıdır.

Sonuç: yanlış.

İfade: Jemand hat eine Sporttasche verloren. (Biri bir spor çantası kaybetti.)

Dinleme metni: In der Sportabteilung wurde eine schwarze Damentasche gefunden. (Spor bölümünde siyah bir kadın çantası bulundu.)

Çözümleme: Sport- her iki kelimede de geçer (Sportabteilung, spor bölümü; Sporttasche, spor çantası), ama tüm kelimeler farklıdır: bulunan bir kadın çantasıdır, spor çantası değil.

Sonuç: yanlış.

İfade: Man kann dort Kinderbücher kaufen. (Orada çocuk kitapları satın alınabilir.)

Dinleme metni: Die Veranstaltung wird von der Kinderbuchautorin eröffnet. (Etkinlik çocuk kitabı yazarı tarafından açılıyor.)

Çözümleme: Kinderbuch- ortak parçadır, ama Kinderbücher (çocuk kitapları, bir ürün) ve Kinderbuchautorin (çocuk kitabı yazarı, bir meslek) farklı, tam kelimelerdir.

Sonuç: yanlış.

Bunlar özel yüklemlerdir: yalnızca bir özne hakkında değil, bütün bir grubun her tek öğesi hakkında bir şey ileri sürerler. Onları tehlikeli kılan tam da budur – dinleme metnindeki tek bir karşı örnek bile bütün ifadeyi yanlış yapmaya yeter.

İki adımda yöntem

Adım A: İfadede alle (hepsi), nichts (hiçbir şey), nur (yalnızca) ya da nie (asla) okursan, bu bir sinyaldir: başlangıç ifadeyi çoktan onaylıyor gibi görünse bile (5. bölümdeki gibi) dinleme metnini son kelimeye kadar dinle.

Adım B: Bunu yaparken dinleme metninin gerçekte kaç farklı kategori, istisna ya da öğe adlandırdığını say. Bu sayıyı, ifadede alle/nichts/nur (hepsi/hiçbir şey/yalnızca) ile ileri sürülenle karşılaştır.

İfade: Alle Preise gehen nach Skandinavien. (Tüm ödüller İskandinavyaya gidiyor.)

Dinleme metni: Die Preise gehen an einen Film aus Portugal und an eine Produktion aus Skandinavien. (Ödüller Portekizden bir filme ve İskandinavyadan bir yapıma gidiyor.)

Çözümleme: bir değil, iki farklı kategori sayılıyor.

Sonuç: yanlış.

İfade: Es gibt nie ein Vormittags-Programm. (Hiçbir zaman sabah programı yoktur.)

Dinleme metni: …das vierte Kino hat sonntags auch ein Vormittags-Programm. (…dördüncü sinemanın pazar günleri bir de sabah programı var.)

Çözümleme: listenin sonunda nie (asla) sözünü çürüten ek bir istisna gelir.

Sonuç: yanlış.

Bazen yanıt dinleme metninde doğrudan hiç söylenmez, eksik bir listeden çıkarılması gerekir. Bu ancak tam listenin gerçekte kaç öğesi olması gerektiğini bilirsen işler (örneğin: bir haftada 7 gün vardır).

İki adımda yöntem

Adım A: Dinleme metninde, bilinen ve tam bir grubun kaç öğesinin gerçekten adlandırıldığını say (hafta günleri, ulaşım araçları, açık olma durumu).

Adım B: Tam sayıdan bir öğe eksikse ya da yalnızca sınırlı bir sürüm adlandırılıyorsa (örneğin tam bir teklif yerine nur Beratung, yalnızca danışmanlık), bunun neredeyse her zaman somut bir anlamı vardır – çoğu kez ifadede söylenenin tam tersi.

İfade: Das Geschäft ist auch montags geöffnet. (Dükkân pazartesileri de açık.)

Dinleme metni: Geöffnet Dienstag bis Sonntag. (Salıdan pazara kadar açık.)

Çözümleme: 7 günün 6 sı sayılıyor. Eksik gün (pazartesi) kapalı.

Sonuç: yanlış.

İfade: Am Wochenende ist geschlossen. (Hafta sonu kapalı.)

Dinleme metni: Am Wochenende nur Beratung, kein Verkauf. (Hafta sonu yalnızca danışmanlık, satış yok.)

Çözümleme: sınırlı bir sürüm (yalnızca danışmanlık) tam bir kapanış değildir.

Sonuç: yanlış.

Bu tuzak, çoktan bildiğin iki ilkeyi birleştirir: iki benzer özne arasındaki karşıtlık (9. bölüm) ve çözüme giden yol olarak saymak (12. bölüm). Bir program iki gün oynar ve ifade, iki günün de otomatik olarak aynı biçimde düzenlendiğini varsayar.

İki adımda yöntem

Adım A: Dinleme metninde geçen her gün için ayrı, kendine ait bir liste oluştur – tam da 9. bölümde anlatıldığı gibi.

Adım B: Her gün için ayrı ayrı gerçekte kaç seansın adlandırıldığını say ve ancak ondan sonra iki listeyi birbiriyle karşılaştır. İkinci listenin otomatik olarak birincisiyle aynı göründüğünü asla varsayma.

İfade: Samstag und Sonntag gibt es je eine Nachmittags- und eine Abendvorstellung. (Cumartesi ve pazar birer öğleden sonra ve birer akşam seansı var.)

Dinleme metni: Samstag und Sonntag 15.30 Uhr, Samstag zusätzlich 20 Uhr, Sonntag zusätzlich 17.30 Uhr. (Cumartesi ve pazar 15.30, cumartesi ayrıca 20.00, pazar ayrıca 17.30.)

Çözümleme: cumartesi listesi: 15.30 + 20.00 (bu bir akşam seansı). Pazar listesi: 15.30 + 17.30 (akşam seansı yok).

Sonuç: yanlış.

Bu tablo, bu makaledeki tüm önemli sinyal kelimeleri bir araya getirir.